in

Ekonomi politikalarındaki hesapsız gevşeme ne diyor? – Dünya Gazetesi

ekonomi-politikalarindaki-hesapsiz-gevseme-ne-diyor?-–-dunya-gazetesi

Nisan ayının sonu itibarı ile küresel ekonomik görünüme ilişkin beklentiler dalgalı bir şekilde olumsuzlaşmaya devam ediyor. Eğer durum böyle olmasaydı, para ve maliye politikalarındaki gevşemenin dozu kontrolsüz bir şekilde artırılmazdı!

Belli ki salgına ilişkin olumsuz haber akışının, para ve maliye politikalarındaki hacimli gevşemeleri kısmen etkisiz bıraktığı varsayılıyor! Salgın ile mücadelede somut sonuçlar ortaya çıkıp ekonominin çarkları dönmeye başladığında yeni bir normalleşmenin devreye girmesi için beklenti yüklemesi yapılıyor! Bu saatten sonra acı gerçekleri konuşmak, kimsenin işine gelmiyor!

Ortada tuhaf bir çelişki var! Hem herkes hiçbir şeyin eskisi gibi olamayacağını söylüyor veya bu ifadeyi onaylıyor, hem de her şeyin eskisi gibi olacağı varsayımına dayalı müdahalelerden nemalanmaya çalışıyor ve yanlış yapıyorsunuz diyemiyor! Piyasa ekonomisini yönlendiren kuklacılar, çıkarlarının ve günü kurtarmanın gereği olarak hasarı paylaştırmanın yolunu gerçeklerden kaçmakta arıyor!

Küresel ölçekte riskten kaçınma eğilimi gücünü koruyor; para otoriteleri parasal genişleme dalgaları aracılığı ile kimsenin almak istemediği riskleri üstlenerek çaresizce çöp sepetine dönüşüyor, profesyonellerin yönettiği riskli pozisyonların kaldıracı bu sayede küçülebiliyor. Para ve maliye politikalarının beklentiler üzerindeki caydırıcılığı hızla irtifa kaybediyor. Başta enerji olmak üzere emtia fiyatları düştüğü yerde sürünürken, bilançoları korumak ve kötüye gidişi yavaşlatmak adına sermaye piyasalarının hesapsızca desteklenmesi kırılganlıkları azaltamıyor.

2002 yılının başında ABD para otoritesinin (Fed) bilanço büyüklüğü 1 trilyon doların altındayken 2008 yılındaki küresel kriz gerekçesiyle yükselişe geçti; 2013 yılında 4,5 trilyon dolar seviyesini aştı. Tüm bu süreç boyunca ve küresel ölçekte, gelir ve servet dağılımı hızla bozuldu ve çıkar çatışmaları derinleşti. Normalleşme adı verilen sonraki süreçte 3,5 trilyon dolar seviyesine ancak geriletilebilen bilanço büyüklüğü, son bir yıl içinde yeniden yükselişe geçti ve son aylardaki hızlanan sıçraması ile 6,5 trilyon dolar düzeyini aştı. Gelir ve servet dağılımındaki bozulma hızlanırken küresel uzlaşmazlıklar çatışmaya dönüşecek şekilde derinleşti. Sürdürülebilir olmayan eğilimler ve geleneksel olmayan politikalar, sistemik kırılganlığı çöküş aşamasına taşıdı!

Salgına ilişkin kısa vadeli olumlu gelişmeler, hemen yukarıda kısaca özetlemeye çalıştığımız ağır koşulları hafifletemiyor. Olası yeni normal, sorunların ağırlaşması pahasına günün kurtarılmasını destekleyebilecek bir potansiyel taşımıyor. Diğer sorunlardan bağımsız olarak aşı gelişimi ve bağışıklık belli bir düzeye gelinceye kadar, ekonomik durgunluk ve buna bağlı eğilimler hüküm sürmeye devam edecek.

İşsizlik altı ay önceki seviyesine hızla dönemeyecek. Tüketim ve yatırım eğilimi canlanmayacak. Ekonomide kamunun payı artarken özelin payı gerileyecek. Para otoriteleri itibar kaybettikçe enflasyon baskısı daha çok hissedilecek. Gelir ve servet dağılımındaki bozulmanın istikrarsızlaştırıcı etkisi kontrol dışına çıkabilecek; piyasa mekanizması rafa kalkarken özgürlükler ve rekabetin sınırlanması gündeme gelebilecek. Yozlaşmış düzen çökecek ve ürünleri değersizleşecek.

Bu türden eğilimler, çok kutuplu yapıya ilişkin uzlaşmazlıklar derinleştikçe yıkıcı olabilecek şekilde ivmelenecek. Bu olasılıkların farkında olanlar, para ve maliye politikasının sunduğu fırsatlardan sonuna kadar ve acilen yararlanmaya çalışacak! Farkında olamayanlar ise fırsatmış gibi gösterilen tuzaklarda kaybolacaklar!

Küresel düzen, çeyrek asırdır gerçeklerden ve olduğu gibi görünmekten uzaklaşarak yozlaştı. Sorunların ağırlaşması pahasına gün kurtarıldı. Jeopolitik gerginlikler, ticaret ve enerji savaşları, küresel salgın gibi farklı dinamiklerin ürettiği sarsıntılar artık yıkıcı olmaya başladı. Para ve maliye politikalarının hesapsızca gevşetilmesi, belki biraz zaman kazandırabilir fakat hasarın büyümesini önleyemez.

Haberiniz olsun, sorunların ağırlaşması pahasına günün kurtarılması yaklaşımı iflasa koşuyor! Sadece salgına ilişkin kısa vadeli eğilimlere bakarak karar almak, yanıltıcı olabilir!

Ne Düşünüyorsun?

Yorumlar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Loading…

0

Comments

0 comments

rusya-sosyal-politikalar-komitesi-yetkilisi:-rusya’da-kovid-19’un-tepe-noktasi-mayis-ortasinda-gecilecek-–-sputnik-turkiye

Rusya Sosyal Politikalar Komitesi yetkilisi: Rusya’da Kovid-19’un tepe noktası mayıs ortasında geçilecek – Sputnik Türkiye

kovid-19-dogu-akdeniz’deki-dengeleri-turkiye-lehine-cevirdi-–-anadolu-ajansi

Kovid-19 Doğu Akdeniz’deki dengeleri Türkiye lehine çevirdi – Anadolu Ajansı